“ Ana və Uşaq"

Meşələr dünyanın ümumi ərazisinin təxminən 31%-ni əhatə edir. Bu o deməkdir ki, dünyanın ümumi meşə sahəsi 4 milyard hektardan bir qədər çoxdur. Dünya Bankının məlumatına görə, 2020-ci il tarixinə meşələr baxımından dünyanın ən zəngin ölkəsi 8,153,116 kvadrat kilometr ərazisi ilə Rusiya Federasiyasıdır. Bu ölkələr 4.966.196 kvadrat kilometr Braziliya, 3.469.281 kvadrat kilometr ilə Kanada, 3.097.950 kvadrat kilometr ilə ABŞ, 2.199.781,8 kvadrat kilometr ilə Çin, 1.340.051 kvadrat kilometr Avstraliya, ikinci yerdə isə 265,1 kvadrat kilometrlik Demokra və 251 kvadrat kilometrlik Konqo Respublikası gəlir. İndoneziya tərəfindən hazırlanmışdır 921,332 kvadrat kilometr. Türkiyə 222,203,6 kvadrat kilometr meşə sahəsi ilə dünyada 27-ci yerdədir.

Ölkələrin səth sahəsi ilə müqayisədə ən çox meşə sahəsinə malik ölkə 97,4% ilə Cənubi Amerikada yerləşən Surinam olub. Bu ölkələr 93,6%-lə Qayana (Cənubi Amerika), 92%-lə Mikroneziya (Okeaniya), 91,3%-lə Qabon (Mərkəzi Afrika), 90,1%-lə Solomon Adaları (Okeaniya), 90%-lə Palau (Okeaniya) və 87,3%-lə Ekvadordur. Qvineya (Mərkəzi Afrika) izlədi. Türkiyənin 28,87%-ni meşələr, ABŞ-ın 33,87%-ni, Almaniyanın 32,68%-ni və Çinin 23,34%-ni meşələr təşkil edir. Ən az meşə sahəsi olan ölkələr Liviya (Şimali Afrika) və Farer adaları (Şimali Atlantika) 0,1%, Kurasao (Karib dənizi) 0,2%, Cibuti (Şərqi Afrika) və Mavritaniya (Afrika) 0,3% və Küveytdir. 0,4% (Yaxın Şərq), Səudiyyə Ərəbistanı (Yaxın Şərq) və İslandiya (Avropa) 0,5%.

Başa düşmək  lazımdır ki, Yaradan heç nəyi səbəbsiz yaratmayıb. Ən kiçik zərrənin belə,  özündən dəfələrlə böyük həyati əhəmiyyəti vardır. Baxın, təbiətdən arı növünün yox olması 100 000 arı növünün yox olması demək olardı.

 ***

*Dünya meşələri ildə 283 giqaton karbondioksid udur.

*İki ağac bir adamın oksigen ehtiyacını qarşılayır.

* Bir ağac saatda 2.3 kiloqram CO2 udur.

* Tək bir ağac fotosintez yolu ilə bir saata 1.7 kilo oksigen istehsal edir.

* 100 yaşındakı bir fıstıq ağacı gündəlik 60 adam tərəfindən udulacaq qədər oksigen istehsal edir.

* Ağaclar yeraltı suları yaratmağa kömək edir.

Ağaclar həddindən artıq istiliyi tənzimləyən bir buffer(qoruyucu) kimi fəaliyyət göstərir.

* Ağaclar yayda istidən, qışda soyuqdan qoruyur, radiasiyanın qarşısını alır və s.

Əgər insanlar ağacların, hətta bir ağacın insanlığa verdiyi faydaların nə qədər əhəmiyyətli olduğunu başa düşə bilsələr, onu qorumağa bizim düşündüklərimizdən də məsul ola bilərlər.

Ölən bir də geri dönmədiyi kimi, qətliama məruz qalan ağacların həyatı da heç vaxt geri dönməyəcəkdir.

* Köklü-köməcli bir ağac təxminən 15 il müddətinə əmələ gəlir.

* Köklü-köməcli bir ağac 4 ailənin oksigenini təmin edir.

*Bir ağac  hər gün havanı  10 kondinsioner gücündə  sərin saxlayır.

* Bu cür ağac hər il 12 kq zəhərli və radioaktiv maddələri yarpaqları ilə özünə çəkərək atmosferi təmizləyir.

* Ağac hər il təxminən 700 kq toz udur.

* Bir hektar meşə təxminən 30-40 ton toz udur. Ona görə də meşələrin havası 99% təmiz olur.

* Aağac hər il 50m3 təmiz su istehsal edir və quraqlığın qarşısını almağa kömək edir.

*Eroziya yerin ölümü deməkdir, onun qarşısı ağaclar tərəfindən alınır.

* Bir ağac kökləri ildə 30 min litr su çəkərək torpaq sürüşməsinə mane olar.

* 100 yaşındakı bir fıstıq ağacı gündəlik 60 adam tərəfindən udulacaq qədər oksigen istehsal edir.

* Ağaclar yeraltı suları yaratmağa kömək edir.

Ağaclar həddindən artıq istiliyi tənzimləyən bir buffer(qoruyucu) kimi fəaliyyət göstərir.

* Ağaclar yayda istidən, qışda soyuqdan qoruyur, radiasiyanın qarşısını alır və sair.