Maraqlı məlumatlar

“Övladlarını sevməyən atalar ola bilər, lakin nəvəsini dəlicəsinə sevməyən, ona pərəstiş etməyən heç bir baba yoxdur.”
Viktor Hüqo

Viktor Hüqo bu sözləri sadəcə bir yazıçı kimi qələmə almamış, həm də öz həyatında bir baba kimi bu hissləri ən dərindən yaşamışdır. Övladlarını erkən yaşda itirdikdən sonra o, nəvələri Jorj və Janna ilə tək qalmış, ömrünün son illərini tamamilə onlara həsr etmişdir. Hətta nəvələrinə olan bu sonsuz sevgisindən ilhamlanaraq “Baba olmaq sənəti” (L’Art d’être grand-père) adlı bütöv bir şeir kitabı da nəşr etdirmişdir.
Viktor Hüqonun nəvələrinə olan sevgisi sadəcə duyğusal bir bağ deyil, həm də dahi yazıçını həyata bağlayan ən böyük xilaskar qüvvə olmuşdur. Onun şəxsi həyat hekayəsi böyük faciələrlə doludur və bu faciələrin sonundakı yeganə təsəlli nəvələri olmuşdur.
Hüqo gənclik və yetkinlik dövründə dörd övladının dördünü də itirir:
• Ən çox sevdiyi böyük qızı Leopoldina 19 yaşında boğularaq ölür.
• Digər qızı Adel psixi xəstəlikdən əziyyət çəkir və sığınacağa yerləşdirilir.
• Oğulları Şarl və Fransua-Viktor da yazıçı hələ sağ ikən gənc yaşlarında vəfat edirlər.
Bütün bu ağır itkilərdən sonra, Hüqonun 70-dən çox yaşı olanda, oğlu Şarlın yadigarları olan iki kiçik nəvəsi — Jorj (Georges) və Janna (Jeanne) onun himayəsində qalır. O andan etibarən Hüqo üçün həyatın mənası tamamilə dəyişir. O, fransız ədəbiyyatının “əlçatmaz divi”, ciddi siyasi xadim olmaqdan çıxıb, bu iki uşağın nazı ilə oynayan fədakar bir babaya çevrilir.

Hüqonun nəvələri ilə bağlı şəxsi hekayəsindən maraqlı və az bilinən faktlar:
• Bütün qaydaları pozan baba: Hüqo evdə çox ciddi və nizam-intizamlı adam idi. Lakin nəvələri gəldikdə bütün qaydaları ləğv etmişdi. Uşaqlar onun ən vacib əlyazmalarını cıranda, otağını dağıdanda belə o, sadəcə gülümsəyirdi. Hətta uşaqlar cəzalandırılıb otağa qapadılanda, Hüqo gizlicə onlara şirniyyat daşıyırdı.
• “Baba olmaq sənəti” kitabı (1877): Hüqo bu dövrdə uşaqların dilindən, onların dünyasından bəhs edən bütöv bir şeir məcmuəsi yazdı. Bu kitabda o, uşaqların məsumluğunun onu necə sağaltdığını, qocalıq qorxusunu onlarla necə unutduğunu poetik şəkildə təsvir edirdi.
• Uşaq pərəstişkarı: Yazıçı hər axşam nəvələrinə nağıllar uydurur, onlarla yerdə uzanaraq oyunlar oynayırdı. O, dostlarına yazdığı məktublarda qeyd edirdi: “Mən artıq imperiyalar, siyasət və ya şöhrət haqqında düşünmürəm. Mənim tək işim Jannanın gülüşünü eşitmək və Jorjun suallarına cavab verməkdir.”
Viktor Hüqo 1885-ci ildə vəfat edərkən son vəsiyyətində və qeydlərində də nəvələrinin adını xüsusi vurğulamışdı. O, bu iki uşağın sayəsində həyatın ən ağır itkilərinə dözə bilmişdi.