Valideyn guşəsi
Hər bir ananın ən böyük arzusu övladının gələcəkdə güclü, müstəqil və özünə güvənən bir fərd olaraq yetişməsidir. Özünəinam uşaqlara çətinliklərdən qorxmamağı, yeni uğurlara imza atmağı və cəmiyyətdə öz yerini tapmağı öyrədir. Bəs analar uşaqda bu xüsusiyyəti necə formalaşdıra bilər?
Budur, uşağınızın özünəinamını artıracaq 5 mühüm addım:
1. Səhvlərini şəxsiyyəti ilə eyniləşdirməyin
Uşaqlar yıxıla-yıxıla, səhv edə-edə öyrənirlər. Bir stəkanı sındıranda və ya tapşırığı səhv yazanda ona “Sən bacarıqsızsan” demək uşağın özünəinamını tamamilə qırır.
Doğru yanaşma: Səhvin normal olduğunu izah edin. “Bu dəfə alınmadı, amma növbəti dəfə necə daha yaxşı edə biləcəyini birlikdə tapaq” deyərək ona dəstək olun.
2. Kiçik yaşlardan sərbəstlik verin
Uşağın yerinə hər şeyi etmək (paltarını geyindirmək, oyuncaqlarını toplamaq, onun əvəzinə qərar vermək) ona “Sən təkbaşına bacarmırsan” mesajını verir.
- Doğru yanaşma: Yaşına uyğun məsuliyyətlər verin. Oyuncaqlarını özü yığsın, geyinəcəyi paltarı iki variant arasından özü seçsin. Bacardıqca özünə inamı artacaq.
3. Nəticəni yox, səylərini tərifləyin
Uşağı, sadəcə, “Çox ağıllısan”, “Ən yaxşısı sənsən” kimi ümumi sözlərlə tərifləmək onda uğursuzluq qorxusu yaradır. Uşaq elə bilir ki, səhv etsə, artıq sevilməyəcək.
- Doğru yanaşma: Onun göstərdiyi əməyi tərifləyin. “Bu rəsmi çəkmək üçün çox çalışdın, rəngləri çox gözəl seçmisən” və ya “Riyaziyyatı həll etmək üçün göstərdiyin səyi çox bəyəndim” deyin.
4. Başqa uşaqlarla müqayisə etməyin
“Bax, filankəsin uşağı “beş” aldı, sən niyə ala bilmədin?” cümləsi uşaqda həm paxıllıq, həm də “Mən yetərsizəm” hissi yaradır. Hər bir uşaq unikal bir dünyadır.
- Doğru yanaşma: Uşağı ancaq onun öz keçmişi ilə müqayisə edin. “Keçən ay bu sözü yaza bilmirdin, bax indi necə gözəl yazırsan” deyərək, onun fərdi inkişafını vurğulayın.
5. Onun fikirlərinə hörmətlə yanaşın və dinləyin
Uşaq danışarkən telefonla oynamaq və ya “Sən hələ balacasan, bilməzsən” demək onun özünü dəyərsiz hissetməsinə yol açır. Fikri soruşulmayan uşaq gələcəkdə də öz sözünü deyə bilmir.
- Doğru yanaşma: Onunla danışarkən göz təması qurun, eyni boy səviyyəsinə enin və fikirlərini ciddi şəkildə dinləyin. Ailəvi qərarlarda (məsələn, həftəsonu hara gedəcəyinizi seçərkən) onun da fikrini alın.
💡 Ana məsləhəti: Uşağınızın ən böyük aynası sizsiniz. Əgər siz özünüzə güvənsəniz, çətinliklər qarşısında dik dursanız, övladınız da sizdən nümunə götürərək güclü bir fərd olacaq.